Mężczyzna trzyma się za dolną część pleców z powodu bólu krzyża przy dyskopatii lędźwiowej
Edukacja

Dyskopatia lędźwiowa - objawy, co pomaga, ćwiczenia i kiedy do lekarza

Dyskopatia lędźwiowa to zmiany w krążkach międzykręgowych, czyli dyskach, w dolnej części kręgosłupa. Daje ból krzyża, sztywność, a czasem ból promieniujący do pośladka i nogi. U większości osób pomaga połączenie umiarkowanego ruchu, wygodnych pozycji zmniejszających ból i dobranych ćwiczeń, najlepiej pod okiem fizjoterapeuty. Pilnie do lekarza trzeba iść, gdy pojawi się drętwienie krocza, kłopot z oddawaniem moczu albo narastające osłabienie nogi.

Poniżej wyjaśniamy, jak rozpoznać typowe objawy, co możesz zrobić sam, jakie ćwiczenia są zwykle dobrze tolerowane i kiedy potrzebna jest rehabilitacja w dyskopatii. To informacje ogólne, a nie diagnoza.

Czym jest dyskopatia lędźwiowa

Między kręgami znajdują się krążki międzykręgowe. Mają twardszy pierścień na zewnątrz i bardziej miękkie jądro w środku, dzięki czemu amortyzują ruchy i nacisk. Z wiekiem krążki tracą wodę i elastyczność. Pierścień może pękać, a dysk uwypuklać się w stronę kanału kręgowego. Wtedy mówimy o dyskopatii, a w bardziej zaawansowanej postaci o przepuklinie krążka.

Odcinek lędźwiowy dźwiga dużą część ciężaru ciała, dlatego zmiany najczęściej dotyczą właśnie dolnych segmentów. Warto wiedzieć, że zmiany w dyskach często widać w rezonansie także u osób, które nie mają żadnych dolegliwości. Sam opis badania nie przesądza więc o tym, skąd bierze się ból kręgosłupa ani jak będzie wyglądało leczenie.

Co sprzyja dyskopatii

  • długie siedzenie bez przerw, zwłaszcza w zgarbionej pozycji,
  • dźwiganie z pochylonymi plecami i jednoczesnym skrętem tułowia,
  • mało ruchu i słabe mięśnie tułowia,
  • praca fizyczna z częstym schylaniem się,
  • nadwaga i palenie papierosów,
  • naturalne zmiany związane z wiekiem.

Objawy dyskopatii lędźwiowej

Objawy bywają bardzo różne, od lekkiej sztywności po silny ból, który utrudnia chodzenie. Najczęściej pojawiają się:

  • ból w dole pleców, który nasila się przy siedzeniu, schylaniu, kaszlu lub kichaniu,
  • sztywność rano albo po dłuższym bezruchu,
  • trudność z wyprostowaniem się po wstaniu z krzesła,
  • ból promieniujący do pośladka, uda, a czasem poniżej kolana,
  • mrowienie, drętwienie lub osłabienie w nodze,
  • ulga w niektórych pozycjach, na przykład w leżeniu z ugiętymi nogami.

Gdy dysk drażni lub uciska korzeń nerwowy, ból często bardziej dokucza w nodze niż w plecach. Taki obraz nazywamy rwą kulszową. Opisujemy go dokładniej we wpisie rwa kulszowa: objawy, co robić i jakie ćwiczenia.

Co pomaga przy dyskopatii lędźwiowej

Ruch zamiast leżenia w łóżku

Przy ostrym bólu kusi, żeby zostać w łóżku. Dłuższe leżenie zwykle nie przyspiesza jednak poprawy, a mięśnie szybko słabną. Lepiej ograniczyć to, co wyraźnie nasila ból, i ruszać się w zakresie, który da się znieść. Pomagają krótkie spacery kilka razy dziennie, częste zmiany pozycji i wstawanie od biurka co pół godziny.

Pozycje, które odciążają

Wielu osobom ulgę przynosi leżenie na plecach z nogami ugiętymi i opartymi na krześle lub poduszce. Inni wolą leżenie na boku z poduszką między nogami. Przy siedzeniu pomaga podparcie lędźwi zwiniętym ręcznikiem i oparcie stóp płasko na podłodze.

Ciepło i spokojny oddech

Ciepły okład albo ciepły prysznic może rozluźnić napięte mięśnie wzdłuż kręgosłupa. Spokojny, powolny oddech zmniejsza odruchowe napinanie się mięśni, które często dokłada swoje do bólu.

Leki przeciwbólowe

Leki może doradzić lekarz lub farmaceuta. Nie łącz kilku preparatów na własną rękę i nie przyjmuj ich dłużej, niż mówi ulotka, bez rozmowy z lekarzem.

Czego unikać, gdy ból jest silny

  • dźwigania i podnoszenia rzeczy z pochylonymi plecami,
  • głębokich skłonów oraz skrętów tułowia,
  • długiego siedzenia, szczególnie w miękkim fotelu lub w samochodzie,
  • ćwiczeń, po których ból w nodze wyraźnie się nasila albo schodzi niżej.

Ćwiczenia przy dyskopatii lędźwiowej

Nie ma jednego zestawu ćwiczeń dobrego dla każdego. U jednej osoby ulgę daje delikatne prostowanie kręgosłupa, u innej lekkie zgięcie. Dlatego plan najlepiej ustalić z fizjoterapeutą po badaniu. Poniższe ćwiczenia są zwykle dobrze tolerowane. Wykonuj je powoli, zacznij od kilku powtórzeń i przerwij, jeśli ból w nodze się nasila.

  1. Spokojny oddech w leżeniu. Połóż się na plecach z ugiętymi nogami. Połóż dłonie na dolnych żebrach i oddychaj powoli tak, żeby żebra rozszerzały się na boki. To dobry początek każdej serii.
  2. Napięcie mięśni głębokich. W tej samej pozycji delikatnie napnij dolną część tułowia, tak jakby pępek miał się lekko zbliżyć do kręgosłupa. Oddychaj swobodnie, przytrzymaj kilka sekund i rozluźnij.
  3. Ślizg pięty. Leżąc na plecach, powoli prostuj jedną nogę, przesuwając piętę po podłodze, i wracaj. Potem zmień nogę.
  4. Mostek. Z ugiętymi nogami unieś biodra na niewielką wysokość, zatrzymaj się na chwilę i powoli opuść.
  5. Koci grzbiet w małym zakresie. W klęku podpartym delikatnie zaokrąglaj i prostuj plecy, bez dochodzenia do granicy ruchu.
  6. Spacer. Dla wielu osób to najprostsze i najlepiej znoszone ćwiczenie. Zacznij od kilku minut i wydłużaj czas, jeśli ból się nie nasila.

Dobra zasada: po ćwiczeniach i następnego dnia ból nie powinien być wyraźnie większy. Jeśli jest, zmniejsz zakres lub liczbę powtórzeń i zapytaj fizjoterapeutę o inne ćwiczenia. Gdy ostry ból minie, warto stopniowo dołożyć ćwiczenia wzmacniające całe ciało, bo silniejsze mięśnie tułowia i bioder lepiej chronią kręgosłup przed nawrotami.

Kiedy iść do fizjoterapeuty

  • ból nie słabnie po kilku dniach albo regularnie wraca,
  • ból promieniuje do nogi lub towarzyszy mu mrowienie,
  • boisz się ruszać i nie wiesz, co jest bezpieczne,
  • chcesz wrócić do sportu lub pracy fizycznej,
  • masz wynik rezonansu i chcesz wiedzieć, co z nim zrobić w praktyce.

Kiedy do lekarza, a kiedy na SOR

Skontaktuj się z lekarzem, jeśli ból pojawił się po upadku lub wypadku, towarzyszy mu gorączka albo niewyjaśniony spadek masy ciała, masz za sobą leczenie nowotworu, ból jest silny w nocy i nie zmienia się przy zmianie pozycji albo stale narasta mimo odpoczynku. Do lekarza trzeba też iść, gdy noga słabnie, na przykład stopa zaczyna opadać i potykasz się o nią.

Natychmiast jedź na SOR lub dzwoń pod numer 112, gdy pojawi się:

  • drętwienie lub zaburzenia czucia w kroczu, wokół odbytu albo po wewnętrznej stronie ud,
  • problem z oddaniem moczu, zatrzymanie moczu albo nietrzymanie moczu lub stolca,
  • szybko narastający niedowład jednej lub obu nóg.

Takie objawy mogą świadczyć o silnym ucisku na nerwy w kanale kręgowym, który wymaga pilnego leczenia.

Rehabilitacja w dyskopatii w HTH Clinic

Wielu pacjentów trafia do nas właśnie z dyskopatią. Pierwsza wizyta zaczyna się od wywiadu i badania funkcjonalnego: fizjoterapeuta sprawdza ruchomość, siłę mięśni, postawę i to, które ruchy wywołują ból. Na tej podstawie ustala plan. W ramach rehabilitacji kręgosłupa przy dyskopatii stosujemy terapię manualną, odciążenie, ćwiczenia stabilizujące oraz naukę tego, jak siedzieć, dźwigać i spać, żeby ból nie wracał.

Ćwiczenia dobieramy indywidualnie i pokazujemy, jak wykonywać je w domu. Więcej o tej formie terapii przeczytasz na stronie ćwiczenia rehabilitacyjne. Jeśli oprócz kręgosłupa dokucza Ci inny problem, zajmiemy się nim w ramach fizjoterapii dorosłych.

Leczenie kręgosłupa w Warszawie: dyskopatia lędźwiowa na Ursynowie

HTH Clinic mieści się przy ul. Indiry Gandhi 35 lok. U9, 02-776 Warszawa, na Ursynowie. Najbliższe stacje metra to Imielin i Stokłosy. Przyjmujemy od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-20:00, prywatnie i bez skierowania. Termin pierwszej wizyty jest zwykle dostępny w ciągu kilku dni.

Konsultacja fizjoterapeutyczna (30 minut) kosztuje 110 zł, a konsultacja z rozpoczęciem terapii (60 minut) 250 zł. Kolejne wizyty to 135 zł za 25 minut lub 240 zł za 50 minut. Pakiet 4 wizyt kosztuje 830 zł, a pakiet 6 wizyt 1210 zł. Aktualne ceny znajdziesz w cenniku zabiegów.

Najczęstsze pytania

Czy dyskopatia lędźwiowa może minąć sama?

Objawy u wielu osób wyraźnie słabną z czasem, często w ciągu kilku tygodni, zwłaszcza gdy pozostają aktywne. Zmiany w dysku nie znikają, ale ból nie zależy tylko od nich. Dobrze dobrany ruch i ćwiczenia pomagają przejść przez ten okres i zmniejszyć ryzyko nawrotów.

Czy z dyskopatią można ćwiczyć?

Tak. Ruch jest ważną częścią leczenia. Ważne, żeby ćwiczenia nie nasilały bólu w nodze i były dobrane do Twoich objawów. Na początku warto skonsultować je z fizjoterapeutą.

Czy przy dyskopatii potrzebna jest operacja?

Większość osób leczy się bez operacji. Lekarz rozważa leczenie operacyjne między innymi przy narastającym niedowładzie, objawach ucisku na nerwy w kanale kręgowym albo bardzo silnym bólu, który długo nie słabnie mimo leczenia.

Czy przed wizytą potrzebuję rezonansu?

Nie jest konieczny. Jeśli masz wyniki badań, weź je ze sobą. Jeśli fizjoterapeuta uzna, że potrzebna jest dalsza diagnostyka, odeśle Cię do lekarza.

Czy potrzebuję skierowania?

Nie. Przyjmujemy prywatnie, bez skierowania. Termin zarezerwujesz przez Booksy lub pod numerem 660 166 458.

Ile wizyt będzie potrzebnych?

To zależy od nasilenia objawów, tego, jak długo trwają, i od Twojej aktywności. Liczbę i częstotliwość wizyt ustalamy po konsultacji, a w trakcie terapii sprawdzamy, czy plan działa.

Zobacz również:

Rezerwacja onlinelub tel. 660 166 458 · pn-pt 8-20Umów wizytę